Tem 08
Nis 26
TAFSÄ°LÃŽ Ä°MAN
Ehl-i Sünnet imamları ve Tevhid ilmi âlimleri, “Ä°slâm’da imanın hakikati nedir, aslî imanın rükünleri nelerdir, iman ile salih amel arasındaki münasebet nedir?” sorularının cevabını incelerken, kısacası, “Ä°man” bahsini iÅŸlerken, “Ä°cmalî ve Tafsilî” iman konusuna da temas etmiÅŸlerdir. Biz burada, ansiklopedi maddeleri arasında yer alan “Tafsilî Ä°man” konusunda muteber ana kaynaklarda geçen bilgileri özetleyeceÄŸiz.
Mutlak iman’ın rükünleri ve temel esasları olduÄŸu gibi, “Tafsilî Ä°man”ın da rükünleri, temel esasları ve dereceleri vardır. Bunların her biri hakkındaki bilgiye ve tasdikin niteliÄŸine göre, Ehl-i Sünnet âlimleri, “Tafsilî Ä°man”ın üç derecesi olduÄŸunu söylemiÅŸler, herbirinin temel esaslarını ve özelliÄŸini beyan etmiÅŸlerdir.
Nis 26
VAHİY KÂTİPLERİ
Rasûlüllah (s.a.s)’e vahyedilen âyetleri yazanlar, kaydedenler.
Hz. Muhammed (s.a.s) Ä°slâm’ın ilk günlerinden itibaren vahiy kâtipleri ittihâz etmiÅŸ, inen âyetleri onlara yazdırmıştı. Tefsir usulü kaynaklarında verilen bilgilere göre, Kur’ân’ın bir arada toplanması üç merhalede gerçekleÅŸmiÅŸtir. Kur’ân Hz. Muhammed (s.a.s)’in zamanında yazılmış, Hz. Ebu Bekir’in zamanında bir araya toplanmış ve Hz. Osman’ın zamanında da, kitap haline getirilerek çoÄŸaltılmıştır. Zeyd b. Sabit, Kur’ân’ı Hz. Muhammed (s.a.s)’in zamanında yazı ile kaydettiklerini haber vermiÅŸtir (ez-Zerkeşî el-Burhân fi Ulumi’l-Kur’ân, Mısır 1972, I, 235).
Nis 25
USUL-Ü TEFSİR
Tefsir usûlü ya da Ä°lmu Usûli’t Tefsir, Kur’ân-ı Kerim’in insanlar tarafından anlaÅŸmasına yardımcı olmak üzere onu, insanların zihinlerine, akıllarına yaklaÅŸtırma çalışmaları diyebileceÄŸimiz tefsirin ve müfessirlerin prensiplerini, ÅŸartlarını ve çerçevesini belirleyen, tarihini tesbit eden ilim veya ilimlerin hepsine birden verilen isimdir. Zaman zaman “Kur’ân Ä°limleri” (Ulûmu’l-Kur’ân) adıyla da anılmıştır. Hattâ ilk devirlerde Tefsir usûlü yoktur, ulûmu’l-Kur’ân vardır ve bu iki kavram birbiri yerine kullanıla gelmiÅŸtir.
Nis 25
ÅžECERE
Arapça’da aÄŸaç anlamına gelir. “Åžecere-i hayat, soy aÄŸacı” tabirleri ise “Herhangi bir ÅŸahsın, bir velinin, bir hükümdarın soyunu sopunu gösterir cetvel” veya “Bir ailenin, bir ÅŸahsın en uzak dedelerinden baÅŸlayarak evlatlarıyla birlikte ve aÄŸaç tarzındaki ÅŸematik resim” anlamlarında kullanılmış, zamanla aynı anlam tek başına “ÅŸecere” kelimesi ile dile getirilmiÅŸtir. Babadan oÄŸula sıra ile yazılarak meydana gelen kuÅŸak veya soy defteri mânasında “silsile”; meÅŸhur bir ÅŸahsın silsilesini gösteren veya bir ailenin soyunu-sopunu gösteren cetvel mânasında da “silsile-nâme” tabirleri kullanılmıştır. Tarikatlarda silsileyi gösteren bu tür cetvellere “tomar” denilmiÅŸtir.
Son yorumlar